Có, nếu nói về con đường biển và bốn năm con phố sau lưng nó; gần như mọi nơi khác thì không. Tỉnh đón hơn 18 triệu lượt khách trong tám tháng đầu năm 2026, nhưng cái thành phố du lịch chỉ sâu chừng một cây số, còn chợ búa, những con phố bún phở và những buổi sáng sớm lùi vào hai con phố thì thuộc về người sống ở đây. Hãy dùng nó làm điểm tựa.
Có, nếu nói về con đường biển và bốn năm con phố sau lưng nó. Gần như mọi nơi khác thì không. Cái thành phố du lịch của Nha Trang sâu chừng một cây số, từ bãi cát vào tới khoảng Ngô Gia Tự, còn phần còn lại của thành phố, tức là phần lớn nó, là một tỉnh lỵ đang làm việc của mình: chợ, quán bún phở, tiệm sửa xe máy, và hoàn toàn không để ý tới khách du lịch.
Đó là câu trả lời của tôi sau hai năm sống cách bãi biển một quãng chạy xe ngắn. Các con số bên dưới nói du lịch ở đây lớn cỡ nào; các con phố và các khung giờ nói nó nằm ở đâu; còn phần cuối là lý do vẫn nên tới, rằng thành phố này là điểm tựa tốt nhất trong tỉnh cho mọi thứ không phải là thành phố.
Tỉnh đếm khách chứ không phải thành phố đếm, và từ ngày 1 tháng 7 năm 2025 tỉnh bao gồm cả Ninh Thuận cũ, nên các dòng phía dưới bao một vùng rộng hơn dòng đầu.
| Giai đoạn | Lượt khách | Quốc tế | Doanh thu |
|---|---|---|---|
| 2024 | Hơn 10,8 triệu lượt khách lưu trú, tăng 49% | 4,8 triệu, gần gấp đôi năm 2023 | 53,1 nghìn tỷ VND |
| 2025 | 16,4 triệu, tăng 14,4% | 5,5 triệu, tăng 13,4% | Khoảng 66,7 nghìn tỷ VND |
| Tháng 1 đến tháng 6 năm 2026 | Khoảng 11,9 triệu, tăng 41,6% | Hơn 4,6 triệu, tăng 66,1% | 42,502 nghìn tỷ VND |
| Tháng 1 đến tháng 8 năm 2026 | Hơn 18 triệu | 6,3 triệu, tăng 67,9% | 60,893 nghìn tỷ VND |
Dòng 2024 đếm lượt khách lưu trú, còn các dòng bên dưới đếm tất cả lượt khách, nên mỗi con số phần trăm được tính trên chính cách đếm của dòng đó, chứ không phải đem dòng này so với dòng ở trên. Con số tháng 8 đã chạm đúng chỉ tiêu khách quốc tế cả năm của tỉnh, 6,3 triệu. Cuối năm 2025 có 1.441 cơ sở lưu trú đã đăng ký với hơn 70.500 phòng, trong đó 107 khách sạn từ ba đến năm sao giữ 28.296 phòng, khoảng 40 phần trăm. Công suất phòng bình quân nửa đầu năm 2026 gần 60 phần trăm, và đó là con số tôi chỉ ra mỗi khi nghe ai đó nói thành phố này kín chỗ. Nó kín chỗ trên đường biển vào một ngày thứ Bảy tháng 4. Nó không kín chỗ.
Hàn Quốc là thị trường lớn nhất, với 616.000 lượt khách trong quý đầu năm 2026. Nga vươn lên thứ hai, 250.000 lượt trong quý đó, tăng hơn 454 phần trăm, và gần 620.000 lượt trong nửa đầu năm sau khi các chuyến bay thẳng nối lại vào tháng 3 năm 2025. Trung Quốc thứ ba với 215.000. Trước dịch, Nga áp đảo: 442.982 người Nga tới Khánh Hòa năm 2018, chiếm 7 phần trăm trong 6,2 triệu lượt khách của tỉnh năm đó.
Mỗi nhóm khách đi những chỗ riêng của họ. Khu nói tiếng Nga, người ở đây gọi là phố Nga hay phố Tây, là mấy khối phố phía tây sau lưng bãi biển dọc Hùng Vương, Nguyễn Thiện Thuật, Biệt Thự và Trần Quang Khải, thực đơn và bảng giá bằng tiếng Nga. Nhu cầu của khách Hàn hiện ra ở hơn hai mươi nhà hàng Hàn Quốc, dồn về phía trong trên chính mấy con phố ấy và ở khu VCN Phước Hải mới hơn, chứ không phải ngoài đường biển, và ở các tiệm vàng trên Ngô Gia Tự nơi hướng dẫn viên Hàn chỉ khách tới đổi won. Tàu biển tạo ra kiểu thứ ba: dự kiến 26 lượt tàu quốc tế cập cảng trong năm 2025, và mỗi lượt đổ một đợt xe chở đoàn xuống Tháp Bà Ponagar và chợ Đầm trong vài tiếng.
Tôi không tìm được ước tính đã công bố nào về số người nước ngoài sống ở đây. Bài của Thanh Niên mô tả một hỗn hợp: người ở ngắn ngày, người quay lại nhiều lần, và những người trú đông ở đây rồi mùa hè thì về nước, đúng như những gì tôi thấy trên con phố mình ở.
Tấm bản đồ thành phố của một người sống ở đây có ba vùng, và chúng gần như không chồng lên nhau.
| Vùng | Các con phố | Ai ở trên đó |
|---|---|---|
| Đường biển | Trần Phú và bãi cát | Khách du lịch, người cho thuê ghế, xe chở đoàn |
| Khu phía tây | Hùng Vương, Nguyễn Thiện Thuật, Biệt Thự, Trần Quang Khải | Khách du lịch và những nơi phục vụ họ, bằng tiếng Nga và tiếng Hàn |
| Phần còn lại | Ngô Gia Tự và chợ Xóm Mới, đường 2 Tháng 4 và Vĩnh Hải, mọi thứ phía tây đường sắt | Người sống ở đây |
Chuyện ăn uống đi theo tấm bản đồ đó. Đường biển là dải mặt tiền quay ra khách; món mà người ở đây xếp hàng chờ thì nằm phía trong và phía bắc, quanh Ngô Gia Tự và chợ Xóm Mới cho các món bún phở, và dọc bờ kè phía bắc sông Cái cho hải sản rẻ. Các cẩm nang đều dặn đừng nhờ tài xế taxi hay xích lô giới thiệu quán hải sản, vì nhiều người ăn hoa hồng từ chỗ họ chở bạn tới. Chợ Đầm là cái chợ khách được đưa tới; chợ Xóm Mới, với hơn 1.000 tiểu thương, và chợ Vĩnh Hải, với hơn 940 sạp, mới là chợ người ở đây dùng, và chưa từng có ai chào bán cho tôi một cái nam châm dán tủ lạnh ở hai nơi ấy.
Bãi biển thuộc về người sống ở đây từ khoảng 05:30 đến 08:00, khi các nhóm tập thể dục và những người bơi đều đặn đang ở dưới nước còn cát thì trống; tôi đã viết về cái giờ ấy trong Nha Trang lúc năm giờ sáng. Tới chín giờ thì ghế nằm được bày ra và nó thành một bãi biển resort cho tới chạng vạng. Buổi tối du lịch lại dồn về: chợ đêm của thành phố ở phía bắc cầu Trần Phú chạy từ 17:30 tới nửa đêm, dãy sạp cũ hơn gần số 46 Trần Phú chạy khoảng 18:00 đến 23:00, và một chợ thứ ba mở ở số 96 Trần Phú đầu năm 2026. Ba cái chợ đêm trên cùng một con đường là thước đo khá đúng về chỗ khách du lịch đứng sau khi trời tối. Lùi vào hai con phố thì đó là một ngày thứ Ba.
Tháng 2 đến tháng 5 là mùa biển, dưới 70 mm mưa một tháng, và đó cũng là lúc đường biển đông nhất. Tháng 10 và tháng 11 là hai tháng mưa nhiều nhất, là lúc giá phòng xuống và số giờ nắng thấp nhất; đổi lại là cửa sổ bão, kéo tới khoảng ngày 10 tháng 12. Nếu câu hỏi thật ra là về đám đông, thì câu trả lời là đám đông dồn trong một cây số của một con đường và lên đỉnh vào những tháng khô. Một ngày thứ Tư mưa hồi tháng 11 trên Trần Phú thì yên tới mức nghe được tiếng biển.
Con đường biển thì có. Nó là một dải resort chung chung, có thể là vài nơi khác ở châu Á, và cái thứ phần lớn mọi người tới để làm trên mặt nước, tour bốn đảo, thì đã mất điểm dừng đẹp nhất của nó nhiều năm nay: việc bơi và lặn ở Hòn Mun bị tạm dừng từ tháng 6 năm 2022 để san hô phục hồi, và tới tháng 5 năm 2026 vẫn còn dừng trong vùng bảo vệ nghiêm ngặt. Mặt biển thì đang khá lên. Khu resort Ana Mandara từng rào lấy bãi cát đã bị phá dỡ trong năm 2024 và 2025, và tỉnh đang biến 16,4 km mặt biển thành một chuỗi công viên công cộng. Nhưng không ai nên bay nửa vòng trái đất vì Trần Phú.
Thành phố phía sau nó thì không bị thổi phồng, vì chẳng ai thổi nó cả. Chợ búa, những con phố bún phở, những buổi sáng sớm và thói quen cà phê ở đây hay ngang bất cứ tỉnh lỵ nào của Việt Nam và hay hơn phần lớn, và chúng cách khách sạn hai con phố. Nha Trang Guide lo phần khách sạn và hậu cần; việc tôi cố làm ở đây là cái phần khách sạn không bán.
Lý do thật sự để chọn Nha Trang là cái tỉnh quanh nó, và thành phố này là nơi duy nhất trong tỉnh có một sân bay cách 30 đến 35 km, một ga đường sắt, một bến xe cho mỗi hướng và khách sạn ở mọi mức giá. Từ trung tâm ra thành cổ Diên Khánh là 10 km về phía tây, ra bãi Dốc Lết là 46,3 km về phía bắc, và qua đèo Khánh Lê lên Đà Lạt là 134 đến 140 km. Tôi đã dựng vòng bảy ngày bằng xe máy quanh Khánh Hòa khởi hành từ thành phố, và vòng đồng quê Diên Khánh nửa ngày cho người ít thời gian hơn, cả hai đều rời khỏi Trần Phú trong vòng mười phút kể từ lúc xuất phát.
Sống ở đây lại là một câu hỏi khác, và tôi trả lời nó trong gây dựng một cuộc sống ở Nha Trang. Bản ngắn là: cái thành phố du lịch ấy là chỗ tôi chạy xe qua, không phải chỗ tôi ở.
Ghi chép tại chỗ: những người cho thuê ghế trên bãi cát trung tâm gấp ghế lại lúc chạng vạng, và tới năm rưỡi sáng hôm sau chính bãi cát ấy đầy người mặc đồ thể thao. Hai năm qua tôi chưa bao giờ thấy hai đám đông ấy gặp nhau.
Đáng, như một điểm tựa, chứ không phải vì con đường biển. Thành phố phía sau Trần Phú là một tỉnh lỵ đang làm việc của nó, cách khách sạn hai con phố, và cái tỉnh quanh nó (thành cổ Diên Khánh cách 10 km về tây, Dốc Lết 46,3 km về bắc, Đà Lạt bên kia đèo) mới là lý do để tới.
Tỉnh đếm được 16,4 triệu lượt khách trong năm 2025, trong đó 5,5 triệu là khách quốc tế, và hơn 18 triệu lượt từ tháng 1 đến tháng 8 năm 2026 với 6,3 triệu khách quốc tế. Các con số này tính cho cả Khánh Hòa, tỉnh đã gồm cả Ninh Thuận cũ từ ngày 1 tháng 7 năm 2025.
Ở khu phía tây sau lưng bãi biển: Hùng Vương, Nguyễn Thiện Thuật, Biệt Thự và Trần Quang Khải, dân ở đây gọi là phố Nga hay phố Tây. Nhà hàng Hàn Quốc cũng dồn về chính mấy phố đó và về khu VCN Phước Hải. Năm 2026 Hàn Quốc là thị trường lớn nhất, Nga thứ hai.
Tháng 10 và tháng 11, hai tháng mưa nhiều nhất, khi giá phòng xuống và đường biển vắng đi; đổi lại là cửa sổ bão, kéo tới khoảng ngày 10 tháng 12. Tháng 2 đến tháng 5 là mùa biển và là quãng đông nhất trên Trần Phú.
Con đường biển thì có, nhưng bản thân bãi cát thì miễn phí, có cứu hộ trực ban ngày và vắng trước 08:00. Khu resort Ana Mandara từng rào lấy bãi cát đã bị phá dỡ trong năm 2024 và 2025, và mặt biển đang thành một chuỗi công viên công cộng.
Đọc ngày 15 tháng 9, 2026. Giá cả, giờ giấc và quy định đều thay đổi; đây là những trang mà các con số được lấy ra từ đó.
Một cái quán, một giờ ngoài biển và một phòng tập đã cho tôi cả một tuần ở đây trước khi tôi quen ai, rồi con người đến từ chính cái nếp đó. Các cộng đồng nước ngoài đông và phần lớn chỉ đi qua: Hàn Quốc gửi tới 616.000 lượt khách trong quý 1 năm 2026 và Nga gần 620.000 trong sáu tháng đầu năm, còn số người ở lại thì chưa ai công bố.
Năm giờ sáng, Nha Trang là cái thành phố mà người ở đây thật sự dùng: các nhóm tập thể dục đã xuống nước từ năm rưỡi, ghe cá cập dưới cầu Xóm Bóng ngay dưới chân tháp Po Nagar, Chợ Đầm và chợ Xóm Mới họp từ năm giờ, và ly cà phê đầu tiên trên vỉa hè. Đến chín giờ thì nó đã trả mình lại cho các khách sạn. Hãy đặt một cái báo thức.
Cà phê ở Nha Trang là thói quen buổi sáng trước khi là một thức uống: một cái phin trên ghế nhựa, trước giờ làm, 15.000 đến 25.000 VND ở quán vỉa hè trong năm 2026. Các chuỗi và quán sân vườn lấy cao hơn và mở muộn hơn. Đây là cách gọi, giá của từng tầng, và bốn quán trong vòng xoay của tôi.
Tôi bơi ở đoạn giữa bãi biển thành phố, trước một chòi cứu hộ, vào sáng sớm, từ tháng 2 đến tháng 8, và chỉ khi có cờ xanh. Tôi không bơi ở đầu phía bắc gần Hòn Chồng, ở đầu cảng chỗ Cầu Đá, hay từ tháng 11 đến tháng 1, khi sóng lừng mùa đông chạy và dòng rút xa bờ hình thành.
